0942 467 674
Điện hóa và hạ tầng

Quản lý phụ tải khi sạc xe: nguồn riêng, phân vùng và số chỗ sạc ở chung cư

Cập nhật 14 phút đọc

Minh họa khu sạc xe điện chung cư được chia khu và bố trí nguồn điện riêng.

Quản lý phụ tải khi sạc xe ở chung cư không phải một điều khoản riêng của Sửa đổi 01:2026 QCVN 04:2021/BXD mà là cách gọi gom của bài này cho ba lớp quy định. Lớp thứ nhất: hệ thống cấp điện cho khu sạc phải tách biệt với các phụ tải khác của tòa nhà, đủ công suất vận hành và có dự phòng mở rộng. Lớp thứ hai: số chỗ sạc trong mỗi phân vùng bị giới hạn, theo toàn văn quy chuẩn là tối đa 25 chỗ ô tô điện hoặc 50 chỗ xe hai bánh ở tầng bán hầm và tầng hầm, 30 hoặc 80 chỗ ở các tầng trên mặt đất. Lớp thứ ba: trụ sạc lắp trong tầng hầm có công suất danh định không quá 22 kW, kèm chức năng tự ngắt khi sạc bất thường và ngắt điện khẩn cấp.

Quy chuẩn này do Bộ Xây dựng ban hành kèm Thông tư 31/2026/TT-BXD ngày 15/6/2026, có hiệu lực từ 15/12/2026 và áp dụng cho cả chung cư xây mới lẫn chung cư hiện hữu. Người viết đã đọc ngày 21 và 22/10/2026 trang văn bản trên cổng Bộ Xây dựng, toàn văn tệp PDF Sửa đổi 01:2026 và các bài của VnExpress, Thanh Niên, Báo Xây dựng, khcn.gov.vn. Hai điều cần nói trước. Số chỗ 30 và 80 trên mặt đất, tổng chỗ sạc trong khoang cháy hỗn hợp, và nội dung tự ngắt, ngắt khẩn cấp chỉ có chắc trong tệp PDF, nên ở những chỗ đó bài ghi “theo toàn văn”. Trang moc.gov.vn cũng không mở được từ máy kiểm tra tự động của website này vì lỗi chứng chỉ SSL, nên hai nguồn của Bộ Xây dựng trong bài là bản chụp nghiên cứu chứ không phải kiểm tra trực tiếp. Bài không bàn quy trình rà soát hay trách nhiệm quản lý, không hướng dẫn đấu điện hay lắp trụ sạc, và không bàn sạc tại nhà riêng.

Quản lý phụ tải khi sạc xe ở chung cư gồm những lớp nào

Mục lục bài viết
  1. Quản lý phụ tải khi sạc xe ở chung cư gồm những lớp nào
  2. Vị trí và phân vùng: ưu tiên ngoài trời, tách ô tô với xe hai bánh
  3. Giới hạn số chỗ sạc và khoang cháy: các con số theo toàn văn
  4. Đường cấp điện riêng cho khu sạc: tách biệt, đủ công suất, có dự phòng
  5. Tự ngắt, ngắt khẩn cấp và trụ sạc không quá 22 kW trong tầng hầm
  6. Số liệu cũ và những chỗ dễ hiểu nhầm
  7. Cư dân nên để ý gì ở khu sạc: gợi ý của người viết
  8. Nguồn tham khảo

Phụ tải là lượng điện mà các thiết bị đang dùng cùng lúc kéo từ hệ thống điện của tòa nhà. Một khu sạc có nhiều xe cùng cắm điện là một phụ tải lớn và kéo dài, nên quy chuẩn xử lý nó từ ba phía chứ không bằng một con số duy nhất.

Cụm “quản lý phụ tải” không xuất hiện trong phần Sửa đổi 01:2026 dành cho chung cư. Người viết chỉ thấy cụm này trong bản tóm tắt QCVN 32:2026/BCT trên khcn.gov.vn, nơi nó nằm trong danh sách yêu cầu dành cho trạm sạc. Với chung cư, văn bản dùng các ý sau:

  • Cách ly nguồn điện: khu sạc có đường cấp điện tách biệt, đủ công suất và dự phòng mở rộng.
  • Giới hạn quy mô: số chỗ sạc theo phân vùng, diện tích khoang cháy, khoảng cách giữa các phân vùng.
  • Giới hạn và bảo vệ ở thiết bị: công suất danh định của trụ sạc trong tầng hầm, tự ngắt khi sạc bất thường, ngắt điện khẩn cấp.

Lý do được nêu trên báo: TS Đinh Quốc Dân, Phó viện trưởng Viện Khoa học công nghệ xây dựng, đơn vị biên soạn quy chuẩn, nói việc giới hạn số chỗ sạc theo phân khoang và công suất trụ trong tầng hầm là để giải quyết bài toán quá tải lưới điện nội bộ và hạn chế rủi ro sinh nhiệt (Báo Xây dựng, 1/7/2026). Thanh Niên ngày 23/6/2026 viết mức 22 kW nhằm tránh quá tải hệ thống lưới điện tòa nhà. Đó là lời giải thích của báo và của người biên soạn, không phải câu chữ của điều khoản.

Với chung cư hiện hữu, điểm 2.10.2.3 của tệp PDF cho phép khi bố trí khu sạc được “tính đến công suất phụ tải và khả năng đáp ứng của hệ thống điện hiện có”. Đây là chỗ văn bản đến gần nhất với ý “quản lý phụ tải”.

Vị trí và phân vùng: ưu tiên ngoài trời, tách ô tô với xe hai bánh

Theo điểm 2.10.2.1 a, khu sạc xe điện phải theo thứ tự ưu tiên: ngoài trời, trên mặt đất, tầng bán hầm, tầng hầm 1 rồi đến các tầng hầm tiếp theo. Chỉ khi không bố trí được ngoài trời hoặc trên mặt đất mới được đặt ở tầng bán hầm hay tầng hầm, và khi đó phải có giải pháp phù hợp, hiệu quả để giải phóng hoặc cô lập xe bị cháy. VnExpress ngày 21/6/2026 tóm tắt cùng thứ tự này cho khu để xe điện. Với chỗ đỗ xe điện ở nhà riêng, bài đỗ xe điện ở đâu cho thoáng, cách xe xăng 3 m theo PCCC và Bosch nêu lời khuyên khác, vì đó không phải chuyện của khu sạc chung cư.

Điểm 2.10.2.1 b nêu thêm ba yêu cầu về phân vùng, theo toàn văn:

  • Khu sạc phải tách biệt với các khu vực khác, và phân vùng sạc ô tô điện phải tách biệt với phân vùng sạc xe mô tô điện, xe gắn máy điện, xe đạp điện.
  • Khu sạc được chia thành một hoặc nhiều phân vùng riêng biệt (không áp dụng khi đặt ngoài trời trên mặt đất).
  • Giữa các phân vùng phải có khoảng ngăn cách tối thiểu 2 m; nếu không đủ khoảng cách này thì dùng tường hoặc vách ngăn đặc bằng vật liệu không cháy cao tối thiểu 2 m.

Với khu sạc đặt ngoài nhà chung cư, VnExpress ghi khoảng cách đến nhà, công trình hoặc kết cấu lân cận không được nhỏ hơn 3 m. Toàn văn cho phép giảm xuống không nhỏ hơn 1 m nếu có tường hoặc vách đặc không cháy cao tối thiểu 2 m. Riêng khu sạc ô tô điện, điểm 2.10.2.1 f còn đặt mức 10 m từ trụ sạc đến khu tập kết chất, vật liệu dễ bắt cháy không có vách ngăn; nhỏ hơn 10 m thì phải có tường hoặc vách đặc không cháy cao tối thiểu 2 m.

Giới hạn số chỗ sạc và khoang cháy: các con số theo toàn văn

Bảng dưới đây gom các con số của điểm 2.10.2.1 b, f, g, h trong tệp PDF Sửa đổi 01:2026. Các con số này không áp dụng cho khu sạc ngoài trời trên mặt đất.

Hạng mụcÔ tô điệnMô tô điện, xe gắn máy điện, xe đạp điện
Số chỗ sạc tối đa mỗi phân vùng, tầng bán hầm và tầng hầm2550
Số chỗ sạc tối đa mỗi phân vùng, các tầng trên mặt đất3080
Diện tích lớn nhất một tầng trong một khoang cháy, tầng nổi1.500 m2500 m2
Diện tích lớn nhất một tầng trong một khoang cháy, tầng bán hầm hoặc tầng hầm1.200 m2300 m2

Một số điểm cần đọc cùng bảng:

  • Khu sạc hỗn hợp, tức có cả phân vùng ô tô điện lẫn phân vùng xe hai bánh, dùng mức diện tích 1.500 m2 và 1.200 m2 như cột ô tô. Ngoài ra tổng chỗ sạc xe hai bánh trong một khoang cháy hỗn hợp không quá 160 ở các tầng trên mặt đất, hoặc không quá 100 ở tầng bán hầm và tầng hầm (điểm 2.10.2.1 h, chỉ có trong PDF).
  • Khoang cháy phải được ngăn cách bằng tường ngăn cháy loại 1, hoặc khoảng trống hay đường xe chạy không bố trí vật liệu cháy rộng không nhỏ hơn 6 m, hoặc khoảng trống hẹp hơn 6 m kèm màn nước drencher theo điều kiện ghi trong văn bản.
  • Toàn văn còn nêu trong một số trường hợp riêng biệt có thể mở rộng diện tích khoang cháy khi có luận chứng kỹ thuật phù hợp với QCVN 06:2022/BXD.

Ví dụ minh họa của người viết, không phải thiết kế: nếu một tầng hầm cần 120 chỗ sạc xe máy điện thì mức 50 chỗ mỗi phân vùng buộc phải chia ít nhất 3 phân vùng (120 chia 50 được 2,4, làm tròn lên 3), mỗi cặp phân vùng cách nhau tối thiểu 2 m hoặc có vách đặc cao 2 m. Nếu tầng đó còn có phân vùng sạc ô tô điện trong cùng một khoang cháy thì tổng chỗ sạc xe hai bánh phải nằm trong mức 100. Cách chia cụ thể do đơn vị thiết kế quyết định và phải qua cơ quan có thẩm quyền.

Đường cấp điện riêng cho khu sạc: tách biệt, đủ công suất, có dự phòng

Điểm 2.10.2.1 j của toàn văn quy định hệ thống cấp điện cho khu sạc xe điện phải tách biệt với các phụ tải khác của tòa nhà, bảo đảm đủ công suất vận hành và dự phòng cho khả năng mở rộng số lượng trụ sạc, đồng thời bảo đảm khi có sự cố không làm ảnh hưởng tới hoạt động bình thường của tòa nhà. VnExpress tóm tắt phần đầu của yêu cầu này gần như nguyên văn. Văn bản không liệt kê hệ thống nào của tòa nhà cần được bảo vệ khỏi sự cố ở khu sạc.

Hai điều dễ bị hiểu nhầm:

  • Tách biệt không có nghĩa phải kéo cáp mới từ ngoài vào. TS Đinh Quốc Dân nói quy chuẩn không bắt buộc kéo cáp nguồn mới hoàn toàn từ bên ngoài, và ban quản lý có thể tách lộ độc lập cho nguồn điện từ tủ phân phối chính hoặc phân phối phụ sẵn có của tòa nhà. Đó là cách giải thích của người biên soạn trên báo, không phải câu trong điều khoản.
  • Dự phòng là cho khả năng mở rộng số lượng trụ sạc. Việc mở rộng vẫn phải nằm trong giới hạn số chỗ sạc mỗi phân vùng ở bảng trên.

Cũng trong điểm này, các thiết bị phải tuân thủ quy định về nối đất an toàn và nối đất làm việc. Bài này chỉ nêu yêu cầu để cư dân hiểu, không hướng dẫn tính công suất, chọn thiết bị bảo vệ hay đấu nối; những việc đó thuộc về đơn vị thiết kế và thi công có chuyên môn.

Tự ngắt, ngắt khẩn cấp và trụ sạc không quá 22 kW trong tầng hầm

Theo toàn văn Sửa đổi 01:2026, nguồn điện cho khu sạc phải tự động ngắt bằng tín hiệu từ các hệ thống báo cháy, chữa cháy tự động và có thể ngắt thủ công bằng thiết bị ngắt điện khẩn cấp. Thiết bị ngắt khẩn cấp phải ngắt nguồn điện toàn bộ hệ thống sạc khi xảy ra sự cố và đặt ở vị trí dễ nhận biết, tiếp cận, thuận tiện cho việc thao tác.

Điểm 2.10.2.1 k nói về trụ sạc:

  • Trụ sạc phải phù hợp với các quy định của pháp luật và được chứng nhận chất lượng trước khi lắp đặt.
  • Công suất danh định của trụ sạc lắp đặt trong tầng hầm không được vượt quá 22 kW. Trường hợp lắp trụ có công suất lớn hơn thì phải bảo đảm khi hoạt động không gây sinh nhiệt và tiếng ồn quá giới hạn cho phép.
  • Hệ thống phải có chức năng tự động ngắt nguồn điện khi có hiện tượng sạc bất thường và chức năng ngắt điện khẩn cấp.
  • Thiết bị của khu sạc phải có biện pháp bảo vệ chống va chạm cơ học, và các thiết bị mang điện phải có biện pháp an toàn trước nguy cơ ngập nước.

Ba điều cần đọc kỹ ở mức 22 kW. Thứ nhất, văn bản nêu mức này cho trụ lắp trong tầng hầm; trong điểm 2.10.2.1 k người viết không thấy mức tương ứng cho tầng bán hầm hay các tầng trên mặt đất. Thứ hai, đây không phải mức cứng tuyệt đối, vì trụ lớn hơn vẫn được lắp nếu bảo đảm không sinh nhiệt và tiếng ồn quá giới hạn. Thứ ba, đừng đọc 22 kW như công suất của trụ xe máy điện, vì đó là mức quy chuẩn đặt cho trụ trong tầng hầm. Bài sạc xe máy điện VinFast tại trụ sạc V-GREEN của blog này, đọc từ trang V-GREEN, cho biết trụ của hãng đó chỉ cung cấp ổ cắm cho bộ sạc mang theo xe, và ông Đinh Quốc Dân nói trên VOV Giao thông rằng phần lớn thiết bị xe máy điện chỉ cần cắm vào nguồn điện.

Phép tính minh họa của người viết để thấy vì sao các lớp đi cùng nhau: nếu mọi trụ trong một phân vùng 25 chỗ ô tô điện cùng ở đúng mức 22 kW thì tổng công suất danh định là 550 kW (25 nhân 22). Con số này không phải yêu cầu của quy chuẩn và không có nghĩa tòa nhà phải cấp ngần ấy; nó chỉ cho thấy một phân vùng đầy xe có thể là phụ tải rất lớn, nên nguồn riêng, giới hạn số chỗ và tự ngắt là các biện pháp song song.

Số liệu cũ và những chỗ dễ hiểu nhầm

  • Con số của dự thảo. Bài phỏng vấn VOV Giao thông ngày 29/4/2026 với ông Đinh Quốc Dân, khi quy chuẩn còn là dự thảo, nêu mỗi phân vùng tối đa 20 chỗ cho ô tô điện hoặc 150 chỗ cho xe hai bánh điện. Bản ban hành ghi 25 và 50 ở tầng bán hầm, tầng hầm, 30 và 80 ở tầng trên mặt đất. Hãy dùng số của bản ban hành và coi tin cũ về dự thảo là đã lỗi thời.
  • Hầm sâu đến đâu. Thanh Niên ngày 23/6/2026 viết rằng nếu buộc phải đặt dưới hầm thì chỉ được giới hạn tối đa ở tầng bán hầm hoặc tầng hầm 1. Điểm 2.10.2.1 a của toàn văn ghi thứ tự ưu tiên của khu sạc là “tầng hầm 1 rồi đến các tầng hầm tiếp theo”, nên bài này không dùng cách viết của Thanh Niên. Giới hạn tầng bán hầm và tầng hầm 1 trong điểm 2.11.1 b là của khu đổi pin, một khu vực khác.
  • Ưu tiên không phải cho phép tùy ý. Thứ tự ngoài trời, mặt đất, bán hầm, hầm chỉ cho phép xuống hầm khi không bố trí được ở trên.
  • Trạm sạc độc lập là văn bản khác. QCVN 32:2026/BCT của Bộ Công Thương, ban hành kèm Thông tư 61/2026/TT-BCT, có hiệu lực từ 1/7/2027. Bản tóm tắt trên khcn.gov.vn ghi tổng công suất tiêu thụ của trạm sạc không được vượt quá điểm đấu nối và khả năng của hệ thống phân phối nội bộ. Người viết chưa đọc toàn văn QCVN 32 nên không khẳng định chi tiết của nó hay cách hai quy chuẩn áp dụng chồng nhau.

Cư dân nên để ý gì ở khu sạc: gợi ý của người viết

Phần này là lời khuyên chung của người viết, không thay cho ý kiến của đơn vị thiết kế hay cơ quan phòng cháy chữa cháy.

  1. Nếu thấy khu sạc có thiết bị ngắt điện khẩn cấp, hãy nhớ vị trí của nó. Quy chuẩn yêu cầu thiết bị này đặt ở nơi dễ nhận biết và tiếp cận, nên hỏi ban quản lý nếu bạn không thấy.
  2. Khi ban quản lý giới hạn số xe được sạc hoặc dời điểm sạc, hãy hỏi lý do kỹ thuật trước khi phản đối. Báo Xây dựng ghi một ban quản lý đã dời điểm sạc ra khỏi hầm để chọn nơi thông thoáng, dễ quan sát, hạn chế ảnh hưởng đến cư dân khi có sự cố; giới hạn phân vùng và nguồn điện có thể là một phần lý do ở tòa nhà của bạn.
  3. Đừng tự cắm thêm ổ điện hay dây nối dài vào khu sạc. Với sạc tại căn hộ hoặc nhà riêng, hãy xem bài ổ cắm để sạc xe máy điện tại nhà và bài aptomat và tiếp địa khi sạc xe máy điện, vì đó là chuyện khác với khu sạc chung của tòa nhà.
  4. Số liệu và điểm số trong bài là theo văn bản đọc ngày 22/10/2026. Hãy mở tệp PDF Sửa đổi 01:2026 trên cổng Bộ Xây dựng để đối chiếu trước khi dùng cho quyết định cụ thể.

Nguồn tham khảo

Chia sẻ Facebook Zalo

Bài viết liên quan

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *