Đồ bảo hộ đi xe máy ngoài mũ bảo hiểm gồm áo khoác và quần có giáp hoặc vật liệu chống mài mòn, găng tay, giày hoặc bốt che mắt cá chân; cả ba trang của cơ quan nhà nước Úc (Victoria TAC, chính quyền bang NSW) và New Zealand (NZTA) cùng nêu bộ đồ này, vì khi ngã người đi xe máy gần như chỉ có mũ và quần áo để bảo vệ. Victoria TAC dẫn kết quả thử nghiệm MotoCAP: ở 60 km/h, áo khoác xếp hạng cao bảo vệ trong suốt 2,37 giây của cú ngã, còn áo hoodie thường chỉ 0,03 giây trước khi đường chỉ bục ra và lộ da. Đây là khuyến cáo của nước ngoài, không phải quy định của Việt Nam.
Bài viết đọc lại ba trang này ngày 21/10/2026 và chuyển thành cách chọn từng món cho người đi xe máy hằng ngày. Mũ bảo hiểm đã có các bài riêng nên không bàn ở đây. Bài không giới thiệu nhãn hiệu hay giá, không nói sản phẩm nào đang bán ở Việt Nam, và không khẳng định có loại đồ nào “mát” hơn loại khác, vì các nguồn không nói điều đó.
Đồ bảo hộ đi xe máy ngoài mũ bảo hiểm: ba nguồn nói gì
Trang của chính quyền bang NSW (Úc) giải thích lý do ngắn gọn: vì người đi xe máy có rất ít sự bảo vệ ngoài mũ bảo hiểm và quần áo khi xảy ra va chạm, nên cải thiện hiệu quả của quần áo bảo hộ sẽ giúp giảm nguy cơ chấn thương nặng, thậm chí tử vong. Trang này còn viết rằng đồ bảo hộ đúng loại có thể biến một đợt nằm viện thành một chấn thương nhẹ, và người mặc đồ đúng loại ít bị thương tật vĩnh viễn hơn sau khi ngã.
Ủy ban Tai nạn Giao thông bang Victoria (TAC, Úc) đi theo hướng nhắc thói quen. Tiêu đề trang là “Tất cả đồ bảo hộ, mọi lúc”, và trang dặn mặc đồ bảo hộ cho mọi chuyến đi, bất kể thời tiết hay độ dài chuyến đi. TAC liệt kê bộ đồ cho đi đường phố gồm mũ bảo hiểm (bắt buộc ở Úc), áo khoác có giáp, quần có giáp, bốt và găng tay. Vật liệu chống mài mòn, theo TAC, giúp người đi xe tránh vết cắt, trầy xước do sỏi và bỏng do ma sát với mặt đường.
NZTA, cơ quan vận tải của New Zealand, cũng viết rằng quần áo cần bảo vệ bạn nếu ngã và tránh để da bị trầy nặng, đồng thời giúp bạn thoải mái, ấm và chống thời tiết. Trang của NZTA đánh dấu sáu món từ A đến F: găng tay, áo khoác, kính hoặc tấm che mắt, mũ, quần và bốt.
Có hai điều cần nhớ khi đọc các nguồn này. Thứ nhất, đây là khuyến cáo của cơ quan nhà nước ở Úc và New Zealand viết cho người đi xe của họ, không phải quy định của Việt Nam; bài không nói Việt Nam yêu cầu hay không yêu cầu loại đồ nào. Thứ hai, các nguồn nói về xe máy nói chung, riêng TAC có nhắc bốt thiết kế cho cả xe máy và xe scooter, nhóm mà người viết hiểu là gần với xe tay ga ở Việt Nam.
Con số 2,37 giây so với 0,03 giây: TAC dẫn gì từ MotoCAP
MotoCAP là chương trình đánh giá quần áo đi xe máy của Úc. Theo trang NSW, hệ thống này cho quần áo hai điểm sao riêng, một cho khả năng bảo vệ và một cho độ thoải mái, ngoài ra còn đánh giá hiệu quả chống nước. Điểm sao bảo vệ tính đến khả năng chống mài mòn, độ bền đường may và giáp chống va đập, còn điểm thoải mái dựa trên cảm giác mặc trong khí hậu của nước Úc. Chi tiết cuối này quan trọng với người ở Hà Nội: điểm thoải mái ấy không đo trong khí hậu nóng ẩm của chúng ta.
TAC dẫn các kết quả thử nghiệm sau, mỗi dòng gắn với một tốc độ cụ thể:
| Món đồ | Loại xếp hạng cao theo MotoCAP | Món thường mặc hằng ngày | Tốc độ trong thử nghiệm |
|---|---|---|---|
| Áo khoác | Bảo vệ trong suốt 2,37 giây | Áo hoodie thường: 0,03 giây, sau đó đường chỉ bục ra và lộ da | 60 km/h |
| Quần | Bảo vệ trong suốt 3,1 giây | Quần jean thường (không bảo hộ): 0,6 giây | 80 km/h |
| Găng tay | Bảo vệ bàn tay trong suốt 3,3 giây | TAC không nêu số cho găng thường | 80 km/h |
| Giày | TAC không nêu số cho bốt | Giày thể thao: 0,03 giây trước khi bục ra và lộ da | 60 km/h |
Cần đọc đúng các con số này. TAC dùng cụm “crash time”, thời gian của cú ngã trong thử nghiệm, và không giải thích chi tiết cách tính, nên đừng hiểu đó là khoảng thời gian “an toàn” ngoài đường thật. Chúng cũng không đo ở Hà Nội: tốc độ thử là 60 và 80 km/h, trong khi tốc độ trong phố thường thấp hơn, và người viết không có số liệu nào về tốc độ khi ngã trong nội đô. Cái các con số cho thấy là sự chênh lệch giữa đồ thiết kế để chống mài mòn và đồ mặc hằng ngày: loại thường có thể bục chỉ gần như ngay lập tức, để lộ da ra mặt đường.
Áo khoác và quần: giáp, đường chỉ và độ vừa người
TAC cho biết áo khoác bảo vệ cánh tay và thân người khỏi mài mòn, còn giáp chống va đập (body armour) ở khuỷu tay và vai giúp giảm khả năng gãy các khớp này. NZTA nói áo khoác nên có giáp gắn sẵn để bảo vệ khuỷu tay, vai và lưng, đồng thời áo khoác và quần đều nên vừa khá sát người. NZTA mô tả áo khoác và quần thường làm bằng da hoặc vải chống gió, chống nước, chịu mài mòn tốt, và nhiều áo khoác có lớp lót giữ nhiệt tháo được để điều chỉnh độ ấm.
Về quần, TAC viết rằng quần bảo hộ che chắn da khi trượt trên nhựa đường, chống vết cắt và rách khi va đập, và giảm nguy cơ bỏng do động cơ và ống xả. NSW thêm một chi tiết dễ bị bỏ qua: quần jean có lớp lót Kevlar chỉ cho mức bảo vệ cơ bản, còn bộ đồ da chịu mài mòn và thời tiết tốt hơn.
NSW cũng đưa ra danh sách tiêu chí chọn đồ mà người mua có thể tự kiểm tra tại cửa hàng:
- Phủ kín cơ thể, tốt nhất có vật liệu chống mài mòn ở vùng dễ tổn thương.
- Có giáp bảo vệ ở các khớp.
- Đường may có nhiều hơn một đường chỉ, và ít nhất một đường chỉ được giấu ở các đường may lộ ra ngoài.
- Các chốt cài được che chắn để không tiếp xúc với mặt đường khi ngã.
- Tránh túi hoặc dây đeo bên ngoài, vì có thể thành điểm rách hoặc bị móc vào khi ngã.
- Vừa người để không bị xô lệch khi ngã.
Hai ý cuối thường bị bỏ qua khi chọn đồ chủ yếu theo kiểu dáng. Người viết gợi ý, đây là gợi ý chứ không phải lời nguồn, rằng khi thử áo, hãy ngồi tư thế lái và vươn tay như đang cầm tay lái để xem giáp ở khuỷu có nằm đúng vị trí và áo có bị kéo lệch hay không.
Găng tay: bám tay lái, bảo vệ bàn tay và khóa ở cổ tay
TAC viết rằng găng tay bảo vệ bàn tay khỏi mài mòn và vết cắt nếu chạm mặt đường. Một cơ cấu khóa chắc chắn phía trên cổ tay giúp găng không tuột khỏi tay, và giáp ở đốt ngón giúp che chắn các đốt ngón. Ở 80 km/h, găng xếp hạng cao theo MotoCAP bảo vệ bàn tay trong suốt 3,3 giây của cú ngã, theo TAC.
NZTA nhìn găng tay từ góc độ điều khiển xe: găng giúp bạn bám tay lái tốt hơn, và tay cần được giữ ấm, khô ráo và được bảo vệ nếu ngã. Bạn có thể cần vài đôi cho mùa hè và mùa đông. Da cho mức bảo vệ tốt nhưng có thể không chống nước. Với người đi xe ở Hà Nội, ý cuối gợi ra một điều thực tế mà người viết rút ra, đây là suy luận chứ không phải lời nguồn: nên chọn găng theo mùa, và khi trời mưa hãy hỏi người bán găng có chống nước không thay vì giả định.
Giày và bốt: vì sao giày thể thao và dép không đủ
Cả hai nguồn nói thẳng về chân. TAC cho rằng bốt che mắt cá, thiết kế riêng cho xe máy và xe scooter, luôn là khoản đầu tư tốt nhất cho đôi chân, vì chúng bảo vệ khỏi mài mòn nặng, bỏng, vết rách và gãy xương khi ngã. Cũng theo TAC, ở 60 km/h một đôi giày thể thao chỉ bảo vệ da được 0,03 giây trước khi bục ra và để lộ da ra mặt đường.
NZTA viết bốt là loại giày tốt nhất để đi xe máy, phải che mắt cá chân và làm bằng da hoặc vật liệu tổng hợp chắc. NZTA dặn không đi giày chạy bộ, dép xỏ ngón (từ gốc “jandals” mà người New Zealand dùng) hoặc chân trần, và tránh giày có khuyên hay dây dễ vướng vào xe. Bạn có thể xem lại hai điều này khi nhìn đôi giày mình đang mang: dép xỏ ngón và chân trần nằm ngay trong danh sách NZTA khuyên không dùng.
Bài không khuyến nghị mẫu giày hay hãng nào. Điều chung của hai nguồn là giày cổ cao che mắt cá, chất liệu chắc và không có chi tiết dễ vướng, thay cho giày thể thao hoặc dép.
Nắng nóng, gió lạnh và khả năng được nhìn thấy
Hà Nội có mùa hè nóng ẩm và mùa đông gió lạnh, nên câu hỏi tự nhiên là mặc đủ đồ bảo hộ có quá nóng không. Các nguồn không trả lời bằng sản phẩm cụ thể, nhưng gợi ý các hướng. NSW viết rằng vật liệu hiện đại có thể có lỗ thông gió để giữ mát vào mùa hè và lớp lót chần bông có thể tháo ra, đóng vào để giữ ấm vào mùa lạnh. Trong danh sách tiêu chí, NSW cũng nêu màu sáng hoặc phản quang cùng thông gió để chống nóng, và vật liệu cách nhiệt, chắn gió, chống nước để chống lạnh.
NZTA nhắc một điểm mà người ta ít nghĩ tới: gió có thể làm giảm nhiệt độ cơ thể, làm chậm phản xạ và khó tập trung, và ngay cả ngày trời đẹp, cảm giác lạnh do gió vẫn có thể ảnh hưởng đến bạn. NZTA cũng nói chọn màu sáng giúp người khác dễ thấy bạn hơn, và nên mặc áo phản quang. TAC tương tự khuyên mũ và quần áo sáng màu để tăng khả năng được nhìn thấy.
Vì thế, thay vì bỏ đồ bảo hộ khi trời nóng, câu hỏi hợp lý hơn là tìm loại có thông gió và màu sáng, rồi tự thử xem mình chịu được bao lâu trên quãng đường quen thuộc. Về cách ăn mặc gọn, uống nước và dấu hiệu cần nghỉ khi trời nóng, mời đọc bài đi xe máy khi trời nắng nóng. Với buổi tối, có thể xem trang bị phản quang khi đi xe máy buổi tối. Với gió lạnh và mùa rét, bài đi xe máy mùa đông 2026–2027 ở miền Bắc có phần riêng.
Chọn theo hành trình: gợi ý của người viết
Phần này không lấy từ nguồn nào mà là cách người viết sắp xếp các tiêu chí ở trên cho các hoàn cảnh quen thuộc. TAC khuyên mua loại an toàn nhất trong khả năng chi trả, và cho biết bốt là khoản đầu tư tốt nhất cho đôi chân; ngoài hai ý này, nguồn không xếp hạng món nào quan trọng hơn món nào.
- Đi làm quãng ngắn trong phố. Nếu chưa mua đủ bộ, hãy bắt đầu từ những thứ dễ làm ngay: giày hoặc bốt che mắt cá thay cho dép, găng tay có khóa ở cổ tay, và một chiếc áo khoác dày, vừa người, ít túi ngoài. Không có nguồn nào nói thứ tự này là tối ưu.
- Đi đường dài hoặc đi đèo. Hãy cân nhắc đủ cả áo khoác có giáp khuỷu, vai và lưng, quần chống mài mòn, găng và bốt, vì chuyến dài kéo theo nhiều giờ, nhiều thay đổi thời tiết và tốc độ cao hơn trong phố. TAC dặn mặc đồ bảo hộ cho mọi chuyến đi, còn mức chuẩn bị theo từng hành trình là quyết định của bạn.
- Người thuê xe. Trước khi nhận xe, hãy tự kiểm tra xem mình đã có găng, giày và áo khoác phù hợp hay chưa; nếu là du khách, hãy tính từ trước chuyến đi. Đây là lời khuyên chung, không liên quan chính sách của bất kỳ cửa hàng nào.
Danh sách kiểm tra đồ bảo hộ trước khi lên xe
- Giày hoặc bốt che mắt cá, chất liệu chắc, không dép xỏ ngón hay chân trần, không khuyên hay dây dễ vướng vào xe.
- Găng tay có khóa chắc ở cổ tay, giáp ở đốt ngón nếu có, và phù hợp mùa đang đi.
- Áo khoác vừa người, có giáp ở khuỷu và vai, tốt nhất cả lưng; đường chỉ chắc, chốt cài được che.
- Quần chống mài mòn hoặc có giáp thay cho quần mỏng thường ngày, nếu chuyến đi dài hoặc tốc độ cao.
- Màu sáng hoặc có phần phản quang, nhất là khi đi buổi tối; xem lại bài phản quang khi đi xe máy buổi tối nếu cần.
- Mũ bảo hiểm đúng chuẩn và cài quai đúng cách, theo các bài nhận biết mũ bảo hiểm đạt chuẩn và đội mũ bảo hiểm đúng cách.
Những điều bài này không nói
Bài không nêu số hiệu tiêu chuẩn, không xếp hạng sản phẩm MotoCAP cụ thể và không nói có sản phẩm nào đang bán ở Việt Nam. Bài không nêu giá và không nói bộ đồ của cửa hàng nào. Các con số giây là kết quả thử nghiệm ở tốc độ 60 và 80 km/h do TAC dẫn lại, không phải số liệu đo trên đường ở Hà Nội. Các trang đã đọc có thể được cập nhật sau ngày 21/10/2026; hãy mở lại nguồn gốc khi cần quyết định mua.
Nguồn tham khảo
- Protective clothing, Transport Accident Commission (TAC), bang Victoria, Úc, đọc ngày 21/10/2026.
- Motorcyclist riding gear, Transport for NSW, chính quyền bang New South Wales, Úc, đọc ngày 21/10/2026.
- Wearing the right gear, NZTA, cơ quan vận tải New Zealand, đọc ngày 21/10/2026.