An toàn khi di chuyển

Vượt đèn đỏ, đi ngược chiều bằng xe máy: mức phạt, điểm bị trừ, đi lên vỉa hè và ngoại lệ

Mục lục bài viết
  1. Mức phạt 4 đến 6 triệu đồng cho vượt đèn đỏ, đi ngược chiều và đi trên vỉa hè
  2. Điểm bị trừ trên giấy phép lái xe: 02 điểm hay 04 điểm
  3. Ý nghĩa ba màu đèn tín hiệu và thứ tự ưu tiên báo hiệu
  4. Ngoại lệ có nguồn khi đi ngược chiều và đi qua vỉa hè
  5. Khi gây tai nạn hoặc không chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển giao thông
  6. Thực tế ở Hà Nội theo Cục Cảnh sát giao thông
  7. Bảng tóm tắt và cách đọc mức độ kiểm tra của từng nguồn
  8. Từ điều luật đến thói quen khi qua nút giao: gợi ý của người viết
  9. Những điều bài chưa trả lời và cách kiểm tra văn bản hiện hành
  10. Nguồn tham khảo

Vượt đèn đỏ, đi ngược chiều bằng xe máy và đi trên vỉa hè cùng bị phạt từ 4 triệu đồng đến 6 triệu đồng theo Điều 7 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, theo bài của Bộ Công an ngày 26/01/2025; riêng đi trên vỉa hè có ngoại lệ là điều khiển xe đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quan. Theo toàn văn nghị định, đi ngược chiều và đi trên vỉa hè bị trừ 02 điểm giấy phép lái xe, còn không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông bị trừ 04 điểm (thông tin đọc từ toàn văn, chưa kiểm tra lại trực tiếp).

Bài dựa trên hai bài mục Chính sách mới của Bộ Công an đăng ngày 31/12/2024 và 26/01/2025 (đọc ngày 17/10/2026), hướng dẫn của Cục Cảnh sát giao thông ngày 05/03/2025 và hai trang văn bản của Cổng thông tin điện tử Chính phủ về Nghị định 168/2024/NĐ-CP và Nghị định 238/2026/NĐ-CP (đọc ngày 18/10/2026). Số khoản, điểm, điểm trừ, ý nghĩa của tín hiệu đèn và ngoại lệ xe ưu tiên được đọc thêm từ toàn văn Nghị định 168/2024/NĐ-CP, toàn văn và văn bản hợp nhất của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, bản PDF Nghị định 238/2026/NĐ-CP và ba tin của Cục Cảnh sát giao thông đăng ngày 28/03/2025, 08/05/2025 và 26/05/2026. Phần đó luôn ghi rõ nguồn và là thông tin đọc từ toàn văn hoặc trang tin, chưa kiểm tra lại trực tiếp.

Bài chỉ nói về xe mô tô, xe gắn máy và các loại xe tương tự theo Điều 7; xe ô tô có mức riêng và không được bàn ở đây. Bài không giải thích ý nghĩa từng biển báo, vạch kẻ đường hay đèn mũi tên, không nêu mẹo né camera hay né chốt và không nêu tên, biển số người trong các tin.

Mức phạt 4 đến 6 triệu đồng cho vượt đèn đỏ, đi ngược chiều và đi trên vỉa hè

Bài ngày 26/01/2025 của Bộ Công an, với mục nhỏ có tiêu đề “Điều khiển xe máy vượt đèn đỏ, đi trên vỉa hè bị phạt từ 4-6 triệu đồng”, viết: “Phạt tiền từ 4-6 triệu đồng đối với người điều khiển xe đi ngược chiều, đi trên vỉa hè (trừ trường hợp điều khiển xe đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quan); không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông.” Bài này mở đầu phần xe máy bằng câu: “Theo Điều 7, các mức xử phạt một số lỗi vi phạm giao thông thường gặp đối với người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy, các loại xe tương tự xe mô tô và các loại xe tương tự xe gắn máy như sau”. Bài ngày 31/12/2024 của Bộ Công an nói cùng điều: người điều khiển xe đi ngược chiều, đi trên vỉa hè (trừ trường hợp điều khiển xe đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quan), không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông “sẽ bị phạt tiền từ 4-6 triệu đồng”. Theo trang văn bản của Cổng thông tin điện tử Chính phủ, Nghị định 168/2024/NĐ-CP ban hành ngày 26-12-2024 và có hiệu lực từ ngày 01-01-2025.

Hai bài của Bộ Công an gọi chung là “vượt đèn đỏ” ở tiêu đề mục, còn điều khoản dùng chữ “không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông”. Bài ngày 26/01/2025 chỉ nêu “Điều 7”, không nêu số khoản; bài ngày 31/12/2024 không nêu số điều. Theo toàn văn Nghị định 168/2024/NĐ-CP bản gốc (đọc từ trang xaydungchinhsach.chinhphu.vn ngày 18/10/2026, chưa kiểm tra lại trực tiếp), khoản 7 Điều 7 quy định phạt tiền từ 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với người điều khiển xe thực hiện một trong các hành vi sau:

ĐiểmHành vi theo toàn văn khoản 7 Điều 7Có trong bài của Bộ Công an?
aĐi ngược chiều của đường một chiều, đi ngược chiều trên đường có biển “Cấm đi ngược chiều” (trừ hành vi ở điểm b và các trường hợp xe ưu tiên đang đi làm nhiệm vụ khẩn cấp theo quy định); điều khiển xe đi trên vỉa hè, trừ trường hợp đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quanCó: đi ngược chiều, đi trên vỉa hè
bĐiều khiển xe đi vào đường cao tốc, trừ xe phục vụ việc quản lý, bảo trì đường cao tốcKhông
cKhông chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thôngCó
dKhông chấp hành hiệu lệnh, hướng dẫn của người điều khiển giao thông hoặc người kiểm soát giao thôngKhông
đKhông nhường đường hoặc gây cản trở xe được quyền ưu tiên đang phát tín hiệu ưu tiên đi làm nhiệm vụKhông

Nghĩa là vượt đèn đỏ (điểm c), đi ngược chiều và đi trên vỉa hè (điểm a) cùng nằm trong một khung phạt. Mức 4 đến 6 triệu đồng là khung chứ không phải một con số cố định, và bài không nói người vi phạm cụ thể bị phạt bao nhiêu trong khung đó.

Điểm bị trừ trên giấy phép lái xe: 02 điểm hay 04 điểm

Hai bài của Bộ Công an về mức phạt không nêu số điểm trừ cho từng lỗi. Số điểm dưới đây lấy từ toàn văn khoản 13 Điều 7 và từ các tin của Cục Cảnh sát giao thông, nên là thông tin đọc từ toàn văn hoặc trang tin, chưa kiểm tra lại trực tiếp:

Hành viĐiểm bị trừCăn cứ
Đi ngược chiều của đường một chiều, đi ngược chiều trên đường có biển “Cấm đi ngược chiều”; đi trên vỉa hè02 điểmToàn văn: điểm a khoản 13, thực hiện hành vi ở điểm a khoản 7
Không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông04 điểmToàn văn: điểm b khoản 13, thực hiện hành vi ở điểm c khoản 7
Không chấp hành hiệu lệnh, hướng dẫn của người điều khiển giao thông hoặc người kiểm soát giao thông04 điểmToàn văn: điểm b khoản 13; tin của Cục Cảnh sát giao thông 26/05/2026
Không nhường đường hoặc gây cản trở xe ưu tiên đang phát tín hiệu ưu tiên04 điểmToàn văn: điểm b khoản 13
Đi vào đường cao tốc06 điểmToàn văn: điểm c khoản 13

Các tin của Cục Cảnh sát giao thông khớp với phần đầu của bảng: tin ngày 28/03/2025 viết “Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, hành vi điều khiển xe mô tô, xe gắn máy đi ngược chiều sẽ bị phạt tiền từ 4 đến 6 triệu và trừ 2 điểm GPLX”; tin ngày 08/05/2025 về xe máy đi lên vỉa hè viết “Với lỗi này, người vi phạm có thể bị phạt 5 triệu đồng, trừ 2 điểm trên giấy phép lái xe”; tin ngày 26/05/2026 nêu điểm d khoản 7 Điều 7 với mức phạt từ 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng và trừ 04 điểm.

Hai lưu ý khi đọc. Thứ nhất, con số 5 triệu đồng trong tin ngày 08/05/2025 là một ví dụ nằm trong khung 4 đến 6 triệu đồng, không phải “mức phạt đi lên vỉa hè là 5 triệu đồng”. Thứ hai, không có trang nào của Bộ Công an trong nhóm nguồn đã đối chiếu nêu điểm trừ cho lỗi không chấp hành đèn tín hiệu của xe máy; con số 04 điểm lấy từ toàn văn khoản 13, nên bài ghi rõ là “theo toàn văn nghị định”.

Về hiệu lực: Nghị định 168/2024/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung một số điều bằng Nghị định 238/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 26-06-2026 và có hiệu lực từ ngày 15-08-2026, theo trang văn bản của Cổng thông tin điện tử Chính phủ. Bản PDF toàn văn của nghị định này mà bài đọc ngày 18/10/2026 cho thấy ở Điều 7 chỉ có điểm e khoản 1 và điểm b khoản 6 được bổ sung cụm từ; các khoản 7, 10 và 13 mà bài trích không nằm trong số được sửa. Đó là thông tin đọc từ toàn văn qua công cụ trích xuất văn bản, có thể có sai sót nhỏ và chưa kiểm tra lại trực tiếp. Bạn vẫn nên đối chiếu văn bản hiện hành.

Ý nghĩa ba màu đèn tín hiệu và thứ tự ưu tiên báo hiệu

Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ quy định ý nghĩa của tín hiệu đèn ở khoản 4 Điều 11. Theo toàn văn luật và văn bản hợp nhất của luật mà bài đọc ngày 18/10/2026 (thông tin đọc từ toàn văn, chưa kiểm tra lại trực tiếp), tín hiệu đèn có ba màu là xanh, vàng, đỏ, có hiển thị thời gian hoặc không hiển thị thời gian, và người tham gia giao thông đường bộ phải chấp hành như sau:

Màu đènNội dung theo luật
XanhĐược đi; trường hợp người đi bộ, xe lăn của người khuyết tật đang đi ở lòng đường, người điều khiển phương tiện phải giảm tốc độ hoặc dừng lại nhường đường cho người đi bộ, xe lăn của người khuyết tật qua đường
VàngPhải dừng lại trước vạch dừng; trường hợp đang đi trên vạch dừng hoặc đã đi qua vạch dừng mà tín hiệu đèn màu vàng thì được đi tiếp. Trường hợp đèn vàng nhấp nháy, người điều khiển phương tiện được đi nhưng phải quan sát, giảm tốc độ hoặc dừng lại nhường đường cho người đi bộ, xe lăn của người khuyết tật qua đường hoặc các phương tiện khác
ĐỏCấm đi

Khoản 2 Điều 11 cũng nêu thứ tự ưu tiên khi chấp hành báo hiệu đường bộ, từ trên xuống dưới: hiệu lệnh của người điều khiển giao thông; tín hiệu đèn giao thông; biển báo hiệu đường bộ; vạch kẻ đường và các dấu hiệu khác trên mặt đường; cọc tiêu, tường bảo vệ, rào chắn, đinh phản quang, tiêu phản quang, cột Km, cọc H; thiết bị âm thanh báo hiệu đường bộ. Nói cách khác, theo thứ tự này, hiệu lệnh của người điều khiển giao thông đứng trên tín hiệu đèn.

Bài chỉ nêu ý nghĩa ba màu đèn như thông tin đọc kèm và không giải thích thêm: bài không nói đèn vàng nhấp nháy được đi “vô điều kiện”, không bàn đèn mũi tên và không bàn cách xử lý khi đèn hỏng hay có người điều khiển giao thông. Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã được sửa đổi, bổ sung bằng Luật số 118/2025/QH15 (theo đầu văn bản hợp nhất bài đọc); nội dung khoản 2 và khoản 4 Điều 11 mà bài trích trùng với nội dung các khoản đó trong văn bản hợp nhất.

Ngoại lệ có nguồn khi đi ngược chiều và đi qua vỉa hè

Các nguồn bài đã đọc nêu hai ngoại lệ:

  • Đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quan. Cả hai bài của Bộ Công an đều ghi cụm này trong ngoặc ngay sau hành vi đi trên vỉa hè, và toàn văn nghị định ghi “trừ trường hợp điều khiển xe đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quan”.
  • Xe ưu tiên đang đi làm nhiệm vụ khẩn cấp. Theo toàn văn điểm a khoản 7 Điều 7 (thông tin đọc từ toàn văn, chưa kiểm tra lại trực tiếp), hành vi đi ngược chiều được nêu với phần loại trừ “các trường hợp xe ưu tiên đang đi làm nhiệm vụ khẩn cấp theo quy định”.

Các nguồn không nêu ngoại lệ nào khác. Bài không bổ sung ngoại lệ ngoài hai trường hợp trên và không suy diễn cho từng tình huống cụ thể. Nếu bạn đang ở một tình huống không rõ ràng, hãy xem văn bản hiện hành hoặc hỏi cơ quan có thẩm quyền, thay vì dựa vào một bài tổng hợp như bài này.

Khi gây tai nạn hoặc không chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển giao thông

Bài ngày 26/01/2025 của Bộ Công an nêu một khung phạt cao hơn khi vi phạm gây tai nạn: phạt tiền từ 10 đến 14 triệu đồng đối với người điều khiển xe “đi vào đường có biển báo hiệu có nội dung cấm đi vào đối với loại phương tiện đang điều khiển, đi ngược chiều của đường một chiều, đi ngược chiều trên đường có biển ‘Cấm đi ngược chiều’ gây tai nạn giao thông”, cùng một số hành vi khác cũng gây tai nạn. Theo toàn văn nghị định, các hành vi này nằm ở khoản 10 Điều 7. Điểm b khoản 10 còn liệt kê cả hành vi ở điểm c, điểm d, điểm đ khoản 7 (không chấp hành đèn tín hiệu, không chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển giao thông, không nhường đường cho xe ưu tiên) khi gây tai nạn giao thông. Điểm d khoản 13 nêu thực hiện hành vi ở khoản 10 thì bị trừ 10 điểm giấy phép lái xe. Phần này là thông tin đọc từ toàn văn, chưa kiểm tra lại trực tiếp.

Về hiệu lệnh của người điều khiển giao thông, tin của Cục Cảnh sát giao thông ngày 26/05/2026 (thông tin đọc từ trang tin, chưa kiểm tra lại trực tiếp) nêu một trường hợp người điều khiển xe mô tô tăng ga bỏ chạy khi được ra hiệu lệnh dừng xe, rồi cho biết theo điểm d khoản 7 Điều 7, hành vi “không chấp hành hiệu lệnh, hướng dẫn của người điều khiển giao thông hoặc người kiểm soát giao thông” bị phạt từ 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng và trừ 04 điểm. Cục khuyến cáo người dân, khi được ra hiệu lệnh dừng xe, hãy bình tĩnh chấp hành và hợp tác làm việc theo quy định, và cho biết việc tăng ga bỏ chạy khiến mức độ vi phạm nghiêm trọng hơn và tiềm ẩn nguy cơ gây tai nạn.

Thực tế ở Hà Nội theo Cục Cảnh sát giao thông

Hai tin của Cục Cảnh sát giao thông về Hà Nội cho thấy các lỗi này được xử lý trong thực tế. Cả hai là thông tin đọc từ trang tin, chưa kiểm tra lại trực tiếp.

  • Tin ngày 28/03/2025: Phòng Cảnh sát giao thông Hà Nội cho biết nhiều người điều khiển xe máy đi ngược chiều ở một số nút giao, nhất là khi vắng lực lượng chức năng, và chỉ đạo xử lý quyết liệt các vi phạm như không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông, đi ngược chiều, đi trên vỉa hè. Tin nêu số liệu từ ngày 15/2/2025 đến ngày 14/3/2025: phát hiện, xử lý 43.903 trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông đường bộ, trong đó có 1.014 trường hợp không chấp hành hiệu lệnh đèn tín hiệu giao thông và 1.042 trường hợp đi vào đường cấm, đi ngược chiều.
  • Tin ngày 08/05/2025: Phòng Cảnh sát giao thông Hà Nội trang cấp thêm thiết bị nghiệp vụ, tập trung ghi hình, xử lý các vi phạm của người điều khiển xe máy trong giờ cao điểm. Tin kể một buổi sáng ngày 5/5 tại một nút giao, tổ công tác ghi hình, xử lý nhiều trường hợp xe máy đi lên vỉa hè, vượt đèn đỏ, dừng xe quá vạch kẻ đường, và cho biết thời gian tới Phòng sẽ mở rộng ghi hình, xử lý và phạt nguội trên toàn địa bàn, đặc biệt trong các khung giờ cao điểm.

Số liệu của tin ngày 28/03/2025 là của khoảng thời gian một tháng, không phải số liệu hiện hành, và hai tin được đăng từ năm 2025. Bài không có số liệu mới hơn và không khẳng định tình hình hiện nay.

Bảng tóm tắt và cách đọc mức độ kiểm tra của từng nguồn

Hành viMức phạt tiềnĐiểm trừNguồn và mức kiểm tra
Đi ngược chiều; đi trên vỉa hè (trừ đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quan)4 đến 6 triệu đồng02 điểmMức phạt: hai bài của Bộ Công an (đã đối chiếu); điểm trừ: toàn văn nghị định và tin của Cục Cảnh sát giao thông (chưa kiểm tra lại trực tiếp)
Không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông4 đến 6 triệu đồng04 điểmMức phạt: hai bài của Bộ Công an (đã đối chiếu); điểm trừ: toàn văn nghị định (chưa kiểm tra lại trực tiếp)
Không chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển giao thông4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng04 điểmToàn văn nghị định; tin của Cục Cảnh sát giao thông 26/05/2026 (chưa kiểm tra lại trực tiếp)
Đi ngược chiều hoặc vào đường cấm mà gây tai nạn10 đến 14 triệu đồng10 điểmMức phạt: bài của Bộ Công an 26/01/2025 (đã đối chiếu); điểm trừ: toàn văn nghị định (chưa kiểm tra lại trực tiếp)

Cách đọc bảng: cột “mức phạt” của hai dòng đầu có nguồn đã được đối chiếu, còn mọi con số điểm trừ đều đọc từ toàn văn hoặc trang tin. Hướng dẫn của Cục Cảnh sát giao thông ngày 05/03/2025 cho biết Cục chỉ đạo lực lượng Cảnh sát giao thông xử lý nghiêm 06 nhóm hành vi là nguyên nhân chính gây tai nạn giao thông, trong đó chú trọng vượt đèn đỏ và đi không đúng làn đường, phần đường quy định.

Từ điều luật đến thói quen khi qua nút giao: gợi ý của người viết

Phần này là ý kiến của người viết, không phải quy định và không thay cho hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền. Pháp luật nói điều gì bị cấm và bị phạt ra sao, còn thói quen lái xe giúp bạn có thêm thời gian để dừng đúng chỗ. Ba bài kỹ thuật của website không bàn xử phạt nhưng liên quan trực tiếp đến những tình huống ở nút giao:

Một vài thói quen phù hợp với các điều đã trích: nhìn xa tới nút giao để chuẩn bị dừng sớm khi đèn sắp đổi màu thay vì tăng tốc cho kịp; dừng trước vạch dừng khi đèn đỏ; luôn quan sát người điều khiển giao thông và xe ưu tiên trước khi quyết định đi; và không coi vỉa hè hay chiều đường ngược là lối tắt khi đường đông.

Những điều bài chưa trả lời và cách kiểm tra văn bản hiện hành

Bài không trả lời các câu hỏi sau vì các nguồn đã đọc không nói đến hoặc nằm ngoài phạm vi: mức phạt cho xe ô tô và cho đường cao tốc; ý nghĩa từng biển báo, vạch kẻ đường, đèn mũi tên; kỹ thuật dừng xe ở đèn đỏ và đi trong giờ cao điểm; vượt đèn đỏ đường sắt; mức phạt các lỗi vạch kẻ đường hay đi vào đường cấm khi không gây tai nạn; thủ tục nộp phạt hay khiếu nại; và cách trừ, phục hồi điểm giấy phép lái xe.

Mọi nội dung pháp lý ở trên là thông tin đọc ngày 17/10/2026 và 18/10/2026. Nghị định 168/2024/NĐ-CP đã được sửa đổi bằng Nghị định 238/2026/NĐ-CP và Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã được sửa đổi bằng Luật số 118/2025/QH15, nên trước khi làm theo, hãy đối chiếu bản hiện hành trên các trang chính thức của Chính phủ hoặc Bộ Công an.

Nguồn tham khảo

Các trang dùng làm nguồn chính:

Tài liệu chỉ đọc, bài dùng kèm nhãn và chưa kiểm tra lại trực tiếp:

Chia sẻ Facebook Zalo

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *